Ordu’da fındık üreticilerinin hasat sonrasındaki mesaisi, değişken hava koşulları nedeniyle zorlaşıyor. Harmana serilen fındığın istenilen seviyede kurutulamaması, üreticileri hava tahminlerini daha yakından takip etmeye yöneltiyor. Aralıklarla etkili olan sağanak yağışlar ve artan nem, ürünün kalitesini tehdit eden başlıca unsurlar arasında bulunuyor.
Hasadın ardından kurutulmak üzere harmana yayılan fındık, güneşli havaya ihtiyaç duyuyor. Ancak güneşli günlerin yağışlarla kesintiye uğraması, kuruma sürecinin uzamasına neden oluyor. Özellikle aniden başlayan yağışlar, açık alanda bekleyen ürünün yeniden ıslanmasına yol açabiliyor. Nemli ortamda uzun süre kalan fındıkta ise küflenme ve çürüme riski artıyor.
Kuruma süresinin uzaması, ürünün yalnızca görünümünü ve saklama koşullarını değil, miktarını ve satış değerini de etkileyebiliyor. Bu nedenle üreticiler, bir yandan fındığı yağıştan korumaya çalışırken diğer yandan harmandaki ürünün yeterli hava almasını sağlamaya dikkat ediyor.
Fındığın kurutulmasında zemin ve havalandırma önemli
Fındığın kalitesini koruyabilmek için kurutma işleminin uygun koşullarda yapılması gerekiyor. Üreticilerin ürünü temiz ve mümkün olduğunca güneş alan bir zemine ince tabaka halinde sermesi önem taşıyor. Fındığın gün içinde belirli aralıklarla altüst edilerek havalandırılması da nemin uzaklaştırılmasına yardımcı oluyor.
Yağış başladığında harmandaki fındığın üzerinin örtülmesi gerekiyor. Ancak yağışın sona ermesinin ardından örtünün kaldırılması ve ürünün yeniden havalandırılması önem taşıyor. Brandanın altında biriken nem, fındığın terlemesine neden olabildiği gibi küflenme ihtimalini de artırabiliyor. Bu nedenle ürünün uzun süre kapalı ve havasız bırakılmaması gerekiyor.
Gece saatlerinde yükselen nem ve çiy de kurutma sürecini olumsuz etkileyebiliyor. Üreticilerin fındığı gece boyunca bu etkilerden koruması, ancak koruma sırasında ürünün hava almasını sağlaması gerekiyor. Tamamen kurumadan çuvallara doldurulan fındıkta nem içeride kalabileceği için depolama sürecinde kalite sorunları yaşanabiliyor.
Yetersiz kurutma aflatoksin riskini artırabiliyor
Fındığın yeterince kurutulmaması, randıman kaybının yanı sıra sağlık açısından da risk oluşturabiliyor. Uygun olmayan nem ve depolama koşullarında bazı küfler gelişebiliyor. Bu küfler, kanserojen etkisi bulunan aflatoksin gibi toksinler üretebiliyor.
Bu nedenle fındığın güvenli seviyeye kadar kurutulması, işlemin temiz koşullarda gerçekleştirilmesi ve depolama sırasında nemden uzak tutulması gerekiyor. Küflenme belirtisi gösteren ürünlerin diğer fındıklardan ayrılması da önem taşıyor. Nemli ya da bozulma işareti bulunan fındığın sağlam ürünlerle birlikte tutulması, sorunun yayılmasına neden olabiliyor.
Güneşin yetersiz kaldığı günlerde makineler kullanılabiliyor
Güneşli günlerin yetersiz kaldığı dönemlerde fındık kurutma makineleri alternatif olarak öne çıkıyor. Kontrollü sıcaklık ve hava akımıyla çalışan bu sistemler, ürünün daha düzenli biçimde kurutulmasına yardımcı olabiliyor. Bununla birlikte kurutma sırasında uygun sıcaklığın kullanılması ve fındığın aşırı ısıya maruz bırakılmaması gerekiyor.
Ordu’da üreticiler, değişken hava koşulları altında harmandaki fındığı korumaya çalışıyor. Sağanakların ardından yeniden güneşli havanın etkili olması beklenirken, üreticiler için öncelik ürünün nem ve küflenme nedeniyle zarar görmeden kurutulması. Hasat sonrası emeğin karşılığını alabilmek için harmandaki fındığın hem yağıştan korunması hem de uygun şekilde havalandırılması gerekiyor.